0 Gardados para despois

A cifra de doentes a agardar no Sergas sobe a niveis de hai dez anos malia os traspasos á privada

David LombaoDavid Lombao | @davidlombao


A pasada semana o Servizo Galego de Saúde facía públicos os datos das súas listas de espera datados no 31 de decembro de 2015. No remate do ano con menor transparencia neste ámbito dende que existen rexistros públicos o Sergas rexistraba unha espera media de 78,8 días para acceder a unha operación cirúrxica. O Goberno galego puxo o acento neste dato por ser dous días inferior ao dun ano antes e pasou máis por riba doutro, o da cifra total de doentes a agardar. Ese indicador foi o peor nun peche de ano na última década, o segundo maior dende que, nos seus derradeiros compases, o goberno de Fraga accedeu a facer públicos os números das listas de espera.

O panorama da sanidade pública galega é, por múltiples motivos, ben diferente o daquel ano 2005. Nestes dez anos a poboación galega minguou pero tamén envelleceu e o persoal dos servizos sanitarios aumentou ata que, en plena crise, foi recortado en máis de 1.600 profesionais. Do mesmo xeito, durante o período de recortes o orzamento sanitario diminuíu máis de 300 millóns de euros mentres, non obstante, comezaban a funcionar relevantes infraestruturas sanitarias como os novos hospitais de Lugo e Vigo ou ampliacións como as realizadas na área de urxencias do hospital da Coruña.

O dato de decembro foi o peor dende 2005, cando aínda non estaban a funcionar os novos hospitais de Lugo e Vigo nin estaba en vigor a lei que garante unha espera máxima de 60 días

O último dos novos hospitais en ser inaugurado, o vigués, fíxoo cando xa estaba en vigor a denominada lei de garantías de prestacións sanitarias. Como veu informando Praza.gal, esta norma estipula que se un doente que precise unha operación cirúrxica non é atendido nun máximo de 60 días, o Sergas ten a capacidade de derivalo á sanidade privada e, en caso contrario, perde o dereito a ese límite máximo de atención. Malia á combinación de todos estes factores, a 31 de decembro de 2015 había case 1.000 persoas máis a agardar que un ano antes. Non é posible saber, non obstante, se durante a primavera ou o verán de 2015 o número de persoas a esperar se mantivo por riba das 37.000, como en 2014, xa que a mesma lei de garantías recorta tamén a información que o Sergas difunde das listas. 

Coa espera media máis de 20 días por riba do límite legal, unha ollada en perspectiva aos datos publicados polo Sergas na última década -dende o redeseño da súa web a Consellería de Sanidade só permite consultar os seus últimos seis informes ao respecto- permite concluír que o número total de pacientes que agardan por unha operación foi nesta lexislatura galega máis semellante ao dos últimos anos do fraguismo que ao dos anos do bipartito ou ao do inicio do mandato de Alberto Núñez Feijóo.

Entre 2006 e 2009 o Sergas logrou situar a lista de espera por baixo das 35.000 persoas

Así, ao ordenarmos os datos dos informes de listas de espera -catro por ano entre 2005 e 2014 e dous anuais dende o pasado exercicio- os datos amosan que o maior rexistro histórico de pacientes a esperar segue a ser o do terceiro trimestre de 2005, xusto despois da saída de Fraga da Xunta, e os dous trimestres seguintes. Xusto a continuación atópanse os datos dos últimos trimestres da primeira lexislatura de Feijóo e, sobre todo, da actual, cando frecuentemente se sobrepasou o límite dos 37.000 doentes agardando. Na banda contraria están datos rexistrados entre 2006 e 2009, cando o Sergas logrou situar a lista de espera por baixo das 35.000 persoas.

Fronte a estes datos e mentres o policlínico vigués POVISA, concertado co Sergas, segue actuando como principal lastre do sistema, a Consellería de Sanidade insta a observar o lado positivo do balance. Así, na presentación dos datos a Consellería destacou que o Sergas "continúa comprindo o compormiso de atender as patoloxías máis graves por baixo de 30 días e as graves, por baixo de 60 días. 

Espera media cirúrxica no Sergas

Días de espera media cirúrxica e límite legal fixado pola lei de garantías de prestacións sanitarias

CC BY-SA Praza Pública

Coa túa achega fas posible que sigamos publicando novas coma esta.

A área de Vigo empeorou todos os indicadores de espera tras a apertura do novo hospital

A paz social non acompañou a estrea do novo hospital de Vigo e os resultados no que atinxe ás listas de espera tampouco o están facer. O informe de finais de 2015, o primeiro dende a posta en marcha do Álvaro Cunqueiro, revela un empeoramento de todos os indicadores de espera do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo (CHUVI), mentres que melloran os do policlínico privado POVISA, que forma parte da rede pública en virtude do seu concerto co Sergas.

Segundo os datos do propio Servizo Galego de Saúde, que desagrega POVISA do resto da área sanitaria viguesa por mor dos malos resultados que adoitan caracterizar este centro, o CHUVI rematara 2014 con 7.000 persoas agardando unha operación cirúrxica. Entre os centros estritamente públicos e o concertado, o total de doentes a esperar eran 11.644, a maioría cunha demora inferior aos tres meses.

Un ano despois, xa co novo hospital funcionando, hai 354 persoas máis esperando no CHUVI e 256 menos esperando en POVISA. A cifra de doentes a esperar máis dun ano pasou de 44 a 99 e as que agardan entre cero e tres meses incrementáronse en case 200. Malia o descenso no policlínico concertado, o balance da área viguesa é que, tras a estrea do Cunqueiro, hai un cento de persoas máis a agardar que antes da súa apertura.

O empeoramento reflíctese no número de persoas esperando e tamén no tempo que agardan nos centros públicos. O CHUVI rematou 2014 cunha demora media cirúrxica de 95 días e, doce meses despois, supera os 99. Mentres, POVISA pasou de 171 a 139 días.

Estes números veñen confirmar algunha das advertencias lanzadas dende os colectivos en defensa da sanidade pública durante os últimos meses. Así, un dos voceiros de SOS Sanidade, Manuel Martín, advertía o pasado novembro nunha entrevista en Praza Pública que "o gran beneficiario das deficiencias" do novo hospital ía ser POVISA, daquela en pleno proceso de captación de novos doentes.

Do mesmo xeito, estas mesmas organizacións auguraron un empeoramento nas listas de espera por mor dos "recursos perdidos" na área sanitaria como resultado do peche de centros sanitarios de menor dimensión e a integración dos seus servizos do novo hospital. Así, por exemplo, estes grupos puxeron o acento na "perda" dos Centro de Especialidades de Coia e da Dobrada, onde se atendían consultas de servizos como medicina interna, otorrinolaringoloxía, uroloxía ou cirurxía xeral, entre outras.