A fábrica húngara do consenso pro-ruso

Viktor Orbán CC-BY-SA Parlamento Europeo

Hemeroteca

Hai uns días Bloomberg publicaba a transcrición dunha chamada telefónica datada en outubro pasado na que Viktor Orbán dicíalle a Putin que estaba "ao seu servizo para calquera asunto”. O líder húngaro confirmou a conversa, pero presentouna como un sinxelo exercicio de “xestión de paz”

Hai uns días Bloomberg publicaba a transcrición dunha chamada telefónica datada en outubro pasado na que Viktor Orbán dicíalle a Putin que estaba "ao seu servizo para calquera asunto”. O líder húngaro confirmou a conversa, pero presentouna como un sinxelo exercicio de “xestión de paz”. O titular de Exteriores, Péter Szijjártó, admitiu pola súa banda que mantén “contactos de coordinación directos” con Serguei Lavrov antes e despois de cada reunión do Consello Europeo. O escándalo estoupou a poucos días das eleccións do 12 de abril. En Bruxelas, con todo, ninguén se sorprendeu. A subordinación de Budapest a Moscova non é nova. É a lóxica dun réxime que sistematicamente construíu un consenso pro-ruso entre a súa propia cidadanía.

O Pew Research analizou polo miúdo na primavera de 2025 a evolución da confianza en Vladimir Putin durante o período 2019-en até dez países europeos: Francia, Alemaña, Grecia, Italia, Países Baixos, Polonia, España, Suecia, Reino Unido e Hungría. En todos —menos nun, Hungría— a confianza no líder ruso caeu e, nalgúns casos, mesmo de forma drástica: 23 puntos en Alemaña, 19 en Italia, 12 en Polonia. A media de incerteza continental con Moscova pasou do 30% ao 16%. Entre os húngaros, ese indicador subiu catro puntos, pasando do 28% ao 32%. Única anomalía do continente, non se explica pola xeografía nin pola historia. Polonia, con moita máis memoria de agresión rusa, rexistrou unha das caídas máis pronunciadas de toda Europa.

Máis do 80% do ecosistema mediático húngaro está baixo control ou influencia directa do Fidesz de Orbán. Durante anos, os soportes afíns ao goberno construíron un relato no que Rusia era un socio enerxético estable, Occidente un axente desestabilizador e a Ucraína un peón de Bruxelas. A invasión a gran escala perpetrada polo exército do Kremlin de 2022 non rompeu ese marco, senón que o intensificou, sinalándose que Hungría, grazas ao liderado orbaniano, permanecía á marxe dun conflito alleo. Mentres o resto de Europa vivía a guerra como agresión a un veciño, os medios húngaros presentábana como consecuencia da expansión irresponsable da OTAN. A opinión pública non se forma no baleiro. Fórmase no relato de quen controla os altofalantes.

A anomalía húngara di moito máis sobre o sistema Orbán que sobre a sociedade húngara. Ningún outro goberno da UE conseguiu reorientar a opinión pública do seu país cara a un agresor en guerra franca con Europa

A proximidade de Budapest con Moscova baséase nunha multiplicidade de eixos. Entre outros, Orbán e Putin comparten un modelo de Estado que ambos denominan "democracia soberana" ou " iliberal": eleccións formais sen pluralismo real, poder xudicial subordinado ao executivo, instrumentos de comunicación ao servizo do goberno e rexeitamento explícito dos valores liberais occidentais. Ambos presentan os dereitos LGBTQ como ameaza á identidade cultural, a inmigración como invasión civilizacional e a soberanía nacional coma escudo necesario fronte ás institucións comunitarias. O propio Pew Research confirmou o vínculo estrutural fincando que, nos países estudados, os simpatizantes de partidos de ultradereita son sistematicamente máis propensos a confiar en Putin. En Hungría, a correlación é case total.

O 58% dos simpatizantes do Fidesz fían en Putin, fronte ao 13% dos que o rexeitan abertamente. Segundo un informe de Gallup de xaneiro deste mesmo ano, o 55% dos votantes do Fidesz aproba o liderado internacional do presidente ruso, fronte ao 3% que aproba o da Ucraína. A adhesión está complementada ademais por un substrato material. Hungría compra case o 85% do seu gas e o 65% do petróleo a Rusia, e o Executivo utilizou esa dependencia como argumento explícito de campaña: grazas a Orbán, os húngaros pagan menos pola enerxía que os outros veciños europeos. Trump blindou ese vínculo en novembro co levantamento das sancións a Rosneft e Lukoil. O consenso pro-ruso non é só cultural e ideolóxico-político, e ten tamén sostemento na propia factura da calefacción.

Se Peter Magyar gana o domingo, a reorientación de Budapest cara a Occidente será posible sobre o papel. Pero desfacer anos de consenso fabricado require algo máis ca un cambio de goberno. Require reconstruír desde os alicerces un ecosistema informativo que o réxime desmantelou peza a peza

Porén, a anomalía húngara di moito máis sobre o sistema Orbán que sobre a sociedade húngara. Ningún outro goberno da UE conseguiu reorientar a opinión pública do seu país cara a un agresor en guerra franca con Europa. Facelo require un estreito control dos medios, narrativa sostida ao longo de anos e un liderado disposto a declararse "ao servizo" de Moscova sen pestanexar. Se Peter Magyar gana o domingo, a reorientación de Budapest cara a Occidente será posible sobre o papel. Pero desfacer anos de consenso fabricado require algo máis ca un cambio de goberno. Require reconstruír desde os alicerces un ecosistema informativo que o réxime desmantelou peza a peza, e convencer a máis da metade dos votantes do Fidesz de que o suposto home providencial non era un visionario estadista e tan só un intermediario.

Grazas ás socias e socios editamos un xornal plural

As socias e socios de Praza.gal son esenciais para editarmos cada día un xornal plural. Dende moi pouco a túa achega económica pode axudarnos a soster e ampliar a nosa redacción e, así, a contarmos máis, mellor e sen cancelas.