David Bowie foi algo máis ca un músico. Foi un visionario cultural, alguén capaz de ler antes ca outros os desprazamentos do seu tempo. Quizais por iso a súa despedida, hai agora dez anos, non foi un xesto épico nin unha mensaxe de superación, senón unha frase sinxela e desconcertante: I can’t give everything away. Non podo dalo todo
David Bowie foi algo máis ca un músico. Foi un visionario cultural, alguén capaz de ler antes ca outros os desprazamentos do seu tempo: as mutacións da identidade, do corpo, do desexo e da tecnoloxía. Ao longo da súa traxectoria non se limitou a acompañar os cambios de época, senón que os anticipou e, en boa medida, lles deu forma. Quizais por iso a súa despedida, hai agora dez anos, non foi un xesto épico nin unha mensaxe de superación, senón unha frase sinxela e desconcertante: I can’t give everything away. Non podo dalo todo.
Vivimos nunha cultura que empurra, de maneira case constante, á entrega total. Todo debe ser optimizado, aproveitado, rendibilizado. O tempo, o corpo, a atención, o desexo. O éxito mídese en continuidade, en rendemento, na capacidade de non deterse. Neste contexto, o límite vívese como un fallo, a retirada como un fracaso e a adversidade como algo que hai que eliminar canto antes.
Porén, a adversidade non é un erro do sistema. Non é unha anomalía que poida corrixirse con máis esforzo, máis motivación ou máis produtividade. A adversidade é unha experiencia constitutiva da vida: aparece cando algo se rompe, cando se perde, cando o corpo falla, cando o proxecto xa non pode sosterse tal e como estaba pensado. E precisamente por iso resulta tan incómoda nun mundo que non sabe que facer con aquilo que non produce, non avanza ou non mellora.
Vivimos nunha cultura que empurra, de maneira case constante, á entrega total. Todo debe ser optimizado, aproveitado, rendibilizado. O tempo, o corpo, a atención, o desexo. O éxito mídese en continuidade, en rendemento, na capacidade de non deterse. Neste contexto, o límite vívese como un fallo, a retirada como un fracaso e a adversidade como algo que hai que eliminar canto antes
A resposta habitual ante a adversidade é acelerar a súa resolución. Convertela en aprendizaxe rápida, en lección, en relato de superación. Exixir que o sufrimento “sirva para algo”. Pero non toda experiencia difícil pode transformarse en éxito. Hai perdas que non se compensan, límites que non se negocian, finais que non admiten unha narrativa optimista. Pretender o contrario non alivia a dor; desautorízaa.
Nese sentido, a última obra de Bowie, Blackstar, non ofrece consolo nin promesa. Non converte a morte en espectáculo nin a enfermidade en heroicidade. É unha obra atravesada polo límite, pola conciencia do final, pola imposibilidade de seguir dándoo todo. E, precisamente por iso, resulta fondamente contemporánea. Fronte á esixencia de dispoñibilidade permanente, Bowie introduce unha idea radical: recoñecer que non todo pode ser ofrecido sen que iso implique desaparecer.
Dicir “non podo dalo todo” non é un xesto de egoísmo nin de renuncia moral. É unha afirmación ética fronte a unha cultura que confunde valor con rendemento e dignidade con produtividade. É aceptar que o corpo cansa, que o tempo se esgota, que a vida non é infinita. E que poñer un límite non equivale a fracasar, senón a seguir habitando o mundo dunha forma posible.
Dicir “non podo dalo todo” non é un xesto de egoísmo nin de renuncia moral. É unha afirmación ética fronte a unha cultura que confunde valor con rendemento e dignidade con produtividade
Quizais por iso a frase resoa tanto hoxe. Porque vivimos rodeados de discursos que nos convidan a seguir, a insistir, a non parar nunca. Discursos que prometen éxito a cambio de entrega total, pero que apenas ofrecen palabras cando esa entrega se volve imposible. Nese baleiro, a adversidade vívese en soidade e con culpa, como se non chegar fose sempre unha responsabilidade individual.
Bowie non se despediu cunha lección de éxito. Deixounos algo máis difícil de asumir: a lexitimidade do límite. A posibilidade de retirarse sen desaparecer. De aceptar que non todo pode ser dado, dito ou ofrecido, sen que iso nos converta en fracasados. Nun mundo que esixe constantemente máis, máis rápido e mellor, quizais recoñecer que non podemos dalo todo sexa unha das formas máis honestas —e máis humanas— de seguir estando.
