Era algo que se viña remoendo desde hai semanas. E, ao final, o caso Plus Ultra terminou alcanzando ao ex-presidente do Gobierno José Luis Rodríguez Zapatero. Cinco meses despois de que a Unidade de Delincuencia Económica e Fiscal (UDEF) da Policía Nacional detivese o seu amigo Julio Martínez, a Audiencia Nacional imputou este martes o ex-líder do Executivo no marco dunha causa que pon o foco, entre outras cousas, no rescate de 53 millóns de euros que o Goberno acordou para a aeroliña. E non como unha peza calquera. O maxistrado José Luis Calama colócao no "vértice" dunha "estrutura organizada e estable" que exercía "influencia sobre institucións públicas a favor de terceiros a cambio de pagos". E recolle abonos ao ex-presidente e a súa contorna por preto de dous millóns.
O instrutor, que apoia o groso da imputación en conversas intervidas a terceiros, sitúa o ex-presidente como porta de entrada ao negocio da "compravenda de petróleo"
Este asunto leva anos enleado nos tribunais. Pero recibiu o impulso definitivo hai algúns meses, cando a Fiscalía Anticorrupción presentou unha nova denuncia por mor da información contida nunha serie de solicitudes de cooperación internacional que chegaron procedentes de Francia e Suíza sobre unha organización criminal dedicada ao branqueo de capitais. En decembro, axentes da UDEF detiveron, entre outros, a Julio Martínez Sola e a Roberto Roselli, presidente e conselleiro delegado de Plus ultra, respectivamente. E tamén ao empresario Julio Martínez Martínez, amigo de Zapatero. O caso, daquela, adoptou unha nova dimensión. E o Xulgado de Instrución número 15 de Madrid decidiu envialo á Audiencia Nacional.
A investigación, desde aquela, está a liderala o Xulgado Central de Instrución número 2 a través do maxistrado Calama, quen substitúe o seu compañeiro Ismael Moreno –que decidiu absterse–. Unha causa que este martes escalou coa imputación de Zapatero, que se converte así no primeiro ex-presidente imputado pola xustiza española por delitos de corrupción. No seu auto, ao que tivo acceso infoLibre, o instrutor sitúa o ex-líder do Executivo na cúspide dunha trama orientada ao "exercicio ilícito de influencias ante autoridades nacionais e estranxeiras, así como á obtención de resolucións administrativas e vantaxes económicas a favor de terceiros". É el, apunta, "quen exerce o liderado estratéxico e mantén os contactos institucionais e empresariais de alto nivel".
"Desde a súa oficina de Ferraz –centro de coordinación da rede– impártense instrucións, elabóranse documentos, xestiónanse comunicacións sensibles e articúlase a operativa financeira e societaria", sostén o maxistrado. Un rol de liderado que, continúa, "non se manifesta de forma formal ou pública, senón a través da súa capacidade de dirección, coordinación e supervisión". Para situar a Zapatero como "núcleo decisor e estratéxico da rede", o instrutor apóiase, fundamentalmente, en comunicacións intervidas a terceiras persoas. De feito, destaca que o ex-presidente evitaba "no posible" a "execución directa das xestións máis comprometidas". "O noso pana Zapatero detrás", "Teno Grupo Zapatero desde esta mañá" ou "Os de gowair saben todo o que facemos mesmo que zapa é o noso contacto" son algúns das mensaxes incorporadas ao auto de imputación.
Unha comida e unha sociedade en Dubai
Unha "posición preeminente" que tamén ve o maxistrado no feito de que sexa o propio ex-presidente quen envíe a Julio Martínez "os arquivos Excel cos clientes" de Análisis Relevante, a consultora que administra o seu amigo: "Non constitúen simples listaxes, senón ferramentas de planificación loxística". Do mesmo xeito, sinálao como a persoa que dá as instrucións, durante unha reunión celebrada nun restaurante, para a constitución dunha sociedade no estranxeiro. "[Naquel encontro] exponse a posibilidade de que determinados pagos non se realicen en España, senón en contas radicadas no estranxeiro, concretamente a nome de Landside", apunta o maxistrado.
Calama chega a esta conclusión porque un día despois daquela comida, da que se ten constancia por un intercambio de correos da secretaria de Zapatero, un dos participantes á mesma, Tomás Guerrero, envía a Martínez, que tamén estivo presente, un correo no que lle detalla a documentación necesaria para constituír unha sociedade en Dubai cun "segundo o conversado onte". As xestións para constituír Landside Middle East Fzco, unha empresa radicada na principal cidade de Emiratos Árabes Unidos e participada ao 100% por Idella Consulenza Strategica –administrada tamén por Martínez–, arrincaron pouco tempo despois de que esta última sociedade subscribise un contrato con Plus Ultra vinculado, precisamente, ao rescate da aeroliña.
A duración do mesmo viña determinada, precisamente, polo tempo que a Sociedade Estatal de Participacións Industriais (SEPI) tardase en emitir resolución relativa á concesión do rescate. E estipulábase como remuneración "o 1% máis IVE do importe da axuda aprobada", é dicir, 530.000 euros. Unha cifra que se recolle, con certa sorna, nalgunhas mensaxes intercambiadas polos investigados: "Tranquilo, iso sae do 1%", escribía un deles cando outro dicía con ironía que "a SEPI" non aprobaba os gastos dunha comida que estaban a celebrar. "Estes feitos permiten inferir de forma indiciaria a creación dunha estrutura societaria para recibir o pago acordado entre Plus Ultra e Idella en conta bancaria titulada por Landside en territorio estranxeiro", apunta o instrutor.
O rescate da aeroliña centra, precisamente, boa parte da resolución xudicial. O instrutor resalta que directivos de Plus ultra intentaron obter a axuda a través de "mecanismos alleos ás canles legalmente establecidas". E, para iso, articularon dúas liñas de influencia. Unha, a través do ex-ministro de Transportes José Luis Ábalos. Outra, a través de Zapatero, sendo a deste último a que adquiriu un "papel predominante". O instrutor tamén destaca a capacidade da rede para acceder a información privilexiada, como demostra o feito de que celebrasen a concesión do rescate antes mesmo da súa aprobación definitiva.
A resolución tamén detalla o movemento de diñeiro entre as empresas da trama. Así, sostén que "a maior parte dos fondos" que recibiu Análisis Relevante de empresas como Plus Ultra, Intelixencia Prospectiva, Softgestor ou Grupo Aldesa "terminaron na contorna" de Zapatero, a quen o maxistrado atribúe branqueo de capitais ou tráfico de influencias. A consultora remitiría 490.780 euros a Zapatero e 239.755 euros a Whathefav, cuxas administradoras e socias son as fillas do ex-presidente. O auto, ademais, recolle pagos de Gate Center e das sociedades do grupo Thinking Heads, quen sinala nun comunicado que os seus pagos responden a servizos de consultoría efectivos desde o ano 2014. Sumando estes últimos, os pagos recollidos polo instrutor sitúanse en preto de os dous millóns.
"Operacións internacionais de alto valor económico"
O auto tamén chega a mencionar a "intervención directa" do expresidente do Goberno "en operacións internacionais de alto valor económico, como as relativas ao petcoke [subproduto derivado do petróleo], ouro, compravenda de accións ou divisas". E sitúao como porta de entrada ao negocio do cru. "Das mensaxes analizadas despréndese que, para acceder á operativa de compravenda de petróleo, os potenciais compradores deben canalizar necesariamente a xestión a través da rede de influencia articulada, quen ha de dirixirse a José Luis Rodríguez Zapatero mediante a preceptiva Letter of Intent (LOI). Os interlocutores revelan mesmo que descoñecen o tipo de cru que van adquirir –que precisarán con posterioridade–, ao sinalar que "necesitan a información sobre que produto se fai a carta de intención".
Neste caso, o instrutor apóiase nunha serie de conversacións achadas no teléfono de Martínez nas que se identifica a Delcy Rodríguez (A Dama) como a persoa que controla "a asignación dos buques". "Finalmente, remiten a LOI na que constan os datos de contacto de José e a dirección postal designada para o seu envío. Iso evidencia o modo de proceder e pon de manifesto a participación e influencia determinante de José Luis Rodríguez Zapatero, quen dispón de acceso directo a persoas situadas nos máis altos niveis de responsabilidade política", recolle o auto de imputación, que tamén pon o foco sobre unha carta enviada o 30 de outubro de 2023 por "China International Cultural Technology Resources Group CO LTD" á "Oficina do Presidente Zapatero".
