A Comisión Europea presentou este martes o seu esperado paquete automobilístico cun xiro histórico na política verde do bloque. Bruxelas propón agora que se sigan vendendo coches novos con motor de combustión a partir de 2035 e de maneira indefinida, malia que a Unión Europea tiña tallada en pedra que ese ano sería o principio da fin da gasolina e o diésel. A decisión debe ser agora pactada co Parlamento Europeo e o Consello, aínda que ten o visto e prace dos conservadores e da extrema dereita, que son maioría.
O Executivo comunitario propón tombar a normativa que prohibía novos automóbiles contaminantes a partir de 2035
Este xiro de 180 graos forma parte dunha nova visión para o sector do automóbil, a terceira industria máis importante do continente. Até agora, a regulación europea recollía que en 2035 os fabricantes tiñan que reducir un 100% as emisións dos seus coches novos vendidos fronte aos obxectivos de 2021. Pero a Comisión propón agora que esa redución sexa do 90%, eliminando de facto o veto ao motor de combustión e abrindo a porta a que se poidan vender todo tipo de vehículos, incluíndo de gasolina e diésel.
Apostolos Tzitzikostas, comisario europeo de Transporte Sustentable e Turismo, aclarou nunha conferencia de prensa este martes que estas relaxacións suporán que en 2035 se reduza drasticamente a venda de eléctricos. "Calculamos que esta redución do 10% do obxectivo levará que entre o 30 e 35% dos vehículos vendidos non sexan eléctricos. Serán de combustión, híbridos enchufables, eléctricos de autonomía estendida [grazas a un motor térmico extra] ou doutras tecnoloxías que poderían chegar nos próximos dez anos".
Se o ano pasado se venderon 10,6 millóns de coches na Unión, a previsión de Tzitzikostas suporía que máis de 3,3 millóns de turismos comercializados en 2035 serían contaminantes, así como nos anos seguintes. O Consello Internacional de Transporte Limpo (ICCT), unha organización internacional de estudos sobre contaminación e vehículos, calcula que "isto provocará polo menos 1.000 millóns de toneladas adicionais de emisións de CO₂".
O novo plan terá que ser negociado e ratificado nos vindeiros meses co Parlamento Europeo, onde xa conta co apoio dos conservadores e da extrema dereita, e mais co Consello Europeo
Stéphane Séjourné, vicepresidente executivo de Estratexia Industrial da Comisión Europea, aproveitou para pedir ao Parlamento Europeo "un apoio o máis rápido posible" para sacar adiante a proposta. "En marzo dixen que o sector da automoción estaba ferido de morte [...] pero este paquete inaugura unha nova era para a industria europea. Non abandonamos nada da traxectoria de descarbonización, senón que estamos a ser pragmáticos coa situación económica e xeopolítica", dixo este martes.
A letra pequena do plan aclara que as marcas poderán vender coches que contaminen un 90% menos que no máximo de 2021 (95g CO₂/km), e serán as marcas as que terán que buscar a tecnoloxía que máis lles conveña para chegar a esa cifra. Tamén terán que compensar esas emisións (o 10%) utilizando nas súas cadeas de produción aceiro baixo en emisións (compensará até o 7%) e combustibles sintéticos e biocombustibles (o 3% restante).
Unha terceira vía será vender unha nova clasificación de vehículo 100% eléctrico "pequeno e accesible fabricados na UE", o M1E, que en lugar de contabilizarse como 1, contabilizaranse como 1,3 créditos, que en principio poderán trocarse por dereitos de emisións ou vender a un rival para que os troque. Esta nova categoría de coches incluirá a turismos de até 4,2 metros de lonxitude cun prezo ideal de entre 15.000 e 20.000 euros, unha maneira de incentivar que as marcas compitan por producir utilitarios non contaminantes para as clases medias.
"É un cálculo curtopracista para seguir espremendo o motor de combustión, onde Europa ten unha vantaxe competitiva sobre a China, pero é precisamente o curtopracismo o que levou os fabricantes a este punto"
O impacto deste cambio normativo -se finalmente é avalado polos 27 países- suporía introducir nas estradas europeas millóns de vehículos contaminantes novos a partir de 2035, e reducir as vendas de eléctricos no continente. Tamén manda un sinal político que desincentiva investir en novas fábricas de baterías, instalación de cargadores eléctricos e traslada confusión aos cidadáns. Até agora estaba claro que o futuro era o coche eléctrico, pero agora ábrese a porta aos de gasolina, aos biocombustibles, aos combustibles sintéticos, aos coches de "autonomía estendida" ou aos híbridos enchufables.
Todos estes modelos son controvertidos dunha ou outra maneira. Os de gasolina, os híbridos e os eléctricos de autonomía estendida son altamente contaminantes, mentres que utilizar combustibles sintéticos e biocombustibles en coches é extremadamente caro e contraproducente, como se demostrou en moitos estudos.
Felipe Rodríguez, subdirector do ICCT, advirte a infoLibre de que a proposta é unha fuxida cara a adiante para a industria automobilística. "É un cálculo curtopracista para seguir espremendo o motor de combustión, onde Europa ten unha vantaxe competitiva sobre a China, pero é precisamente o curtopracismo o que levou os fabricantes a este punto", opina o analista.
As marcas europeas levan desde 2021 premendo para evitar a morte do coche de gasolina porque a inmensa maioría das súas fábricas producen estes vehículos, mentres que a China está a devorar o mercado dos turismos eléctricos e híbridos con modelos máis accesibles esconomicamente. Rodríguez afirma que o lobby automobilístico logrou agora asegurarse un futuro alén de 2035, pero que se trata dun parche artificial que só ampliará a fenda entre a tecnoloxía chinesa e a europea en baterías.
"Para nós, o coche é e segue sendo un obxecto de culto", afirma o líder do PP Europeo. Pedro Sánchez esixe manter os obxectivos asinados a prol das "cero emisións"2
O Partido Popular Europeo (PPE), o maior grupo político do Parlamento Europeo, apoia por completo a proposta da Comisión, de maneira que non se esperan cambios substanciais nas negociacións dos próximos meses. Manfred Weber, presidente da PPE dixo a semana pasada ao diario alemán Bild que isto eran moi boas noticias. "Para nós, o coche é e segue sendo un obxecto de culto, non un campo de batalla ideolóxica que, en última instancia, beneficia os partidos de extrema dereita", afirmou nunha entrevista. O chanceler alemán Friedrich Merz tamén se situou publicamente a favor da continuidade dos vehículos contaminantes.
Pola contra, o presidente español, Pedro Sánchez, mandou unha carta a semana pasada á presidenta da Comisión esixindo manter os obxectivos que hai agora asinados polos Vinte e Sete. "España demostra ter unha visión clara de cero emisións e alza a voz para defender a electrificación do transporte por estrada. [...] Calquera relaxación adicional podería retardar os investimentos e unha retardación temporal da demanda" de coches eléctricos.