Memoria antifranquista

A Asociación para a Recuperación da Memoria Histórica leva anos traballando na recuperación da memoria dos galegos enviados aos campos de concentración. Na Coruña, en colaboración co concello, instalaron xa 17 stolpersteine fronte ás vivendas dos deportados e agora vén de publicar os dous primeiros capítulos dun podcast no que afondan na vida destas persoas. Falamos con Carmen García Rodeja e David Lozano.

Os herdeiros cifraran en 800.000 euros o que lles custou manter o pazo pero o ministro Torres, o presidente Rueda e a nacionalista Pontón queren seguir loitando contra esa factura no proceso de execución da sentenza 

A piques de se facer o 90º aniversario da entrega do pazo ao ditador a xustiza vén de determinar de vez que o inmoble pertence ao Estado, unha resolución agardada nos últimos anos, que semellaba unha quimera non hai tanto e que culmina unha pugna legal inexplicable sen o pulo dunha mobilización política e social que se remonta á década dos 80

A ratificación xudicial de Meirás como patrimonio público trae consigo celebración pero tamén apelacións á memoria, da máis histórica a máis recente. Mergullámonos na hemeroteca de Praza para axudar a lembrar

A CRMH celebra a "vitoria do memorialismo galego" e da "mobilización social" tras a sentenza do Supremo que confirma que Meirás é propiedade pública, un ditame que celebran BNG, PSdeG e varias administracións. 

O alto tribunal "confirma en todos os seus termos" a sentenza da Audiencia Provincial de hai cinco anos: os Franco deben devolver o inmoble pero tamén ser indemnizados "como posuidores de boa fe", un dereito no que é clave a inacción e desleixo da Administración central respecto das Torres durante moitos anos de democracia. 

O Consello da Memoria Democrática do Concello acorda comezar o proceso para eliminar as homenaxes a destacados persoeiros franquistas en base ao informe encargado ao Instituto José Cornide, que sinala varios ex-alcaldes ou o que fora presidente do Banco Pastor. 

Unha nova enorme base de datos con máis de 18.000 nomes de persoas represaliadas ou represores durante a guerra civil e o franquismo está xa accesible na web da CRMH da Coruña. Falamos co seu autor, que botou máis dunha década investigando e recompilando datos sobre unha "historia oculta" demasiadas veces. 

A CRMH da Coruña achega vía web unha enorme compilación de persoas represaliadas ou represoras durante a guerra civil e a ditadura franquista, con cadansúa ficha que explica a súa traxectoria persoal, política ou familiar e resultado de máis dunha década de traballo de Luís Sánchez Rodríguez. 

A Asociación para a Recuperación da Memoria Histórica instala 'storpersteine' para homenaxear sete veciños do Corgo, Outeiro de Rei, O Incio e As Nogais. Todos estaban exiliados en Francia cando foron capturados e internados en campos de exterminio. Só un sobreviviu.

O 22 de xaneiro de 1963 Xosé Esperante, Che de Pedro, foi asasinado durante un enfrontamento coa Garda Civil no contexto da defensa das terras comunitarias por parte da veciñanza. Dende o 2022 Mazaricos acolle esta celebración na súa memoria. En outubro o Goberno do Estado recoñeceuno oficialmente como vítima da ditadura e fixo entrega á súa familia dunha declaración de reparación persoal.