Marcos Pérez Pena

O monumento, instalado no barrio de Canido, preto da tapia do cemiterio onde moitos foron fusilados, recolle os nomes de preto de mil persoas executadas polo fascismo nos meses seguintes ao Golpe de Estado de 1936 e durante a ditadura. O multitudinario acto contou coa presenza de familiares e de edís das comarca de Ferrol, Ortegal e Eume.

O número de núcleos deshabitados practicamente se duplicou entre o ano 2000 (1.236) e o ano 2022 (2.130), cun ascenso continuado sen excepcións. Porén, en 2023 a cifra pasou de 2.130 a 2.107, un descenso de máis de 20 aldeas, que pasaron a ter poboación.

As cifras do rexistro de animais de compañía da Xunta (REGIAC) indican que o número de animais identificados legalmente se sitúa xa por riba dos 740 mil. Fronte á maior visibilidade que teñen nas cidades, os datos amosan que nas zonas urbanas seguen a ter moitos menos animais en relación ao seu número de habitantes e, sobre todo, aos nenos e nenas residentes.

Nas seccións electorais con menos idade media a esquerda impúxose con claridade á dereita, que nas zonas máis envellecidas chegou a triplicar os votos do BNG. No 10% de seccións máis ricas os populares achegáronse ao 50% dos votos

O forte incremento da poboación galega en 2022 e 2023 leva a cifra total ao seu máximo dende 2016. O número de persoas nacidas fóra do Estado español rolda o 11,2% e supera o 21% no grupo de idade entre 25 e 35 anos.

Os datos amosan que houbo unha importante mobilización do voto progresista. Porén, a dereita tamén se mobiliza cando o resultado é axustado. A maior participación nas cidades elevou de forma significativa o voto progresista (+34 mil), pero tamén se incrementou o voto conservador nas urbes (+22 mil). En cambio nos concellos entre 5.000 e 20.000 habitantes, a esquerda non foi quen de reducir as distancias coa dereita.

Coincidindo co bicentenario do seu pasamento, a Real Academia Galega de Ciencias acordou homenaxealo. Foi un dos científicos europeos máis brillantes do seu tempo, contribuíndo a fixar o metro como unidade de medida ou a demostrar a teoría de Newton de que a Terra é achatada polos polos

O PP foi a forza máis votada en 295 localidades, o BNG en 13 e o PSdeG en 5. Os populares non baixaron do 30% en ningunha localidade e o seu peor resultado tivérono en Vilar de Santos (31,95%)

A suma de PP e VOX rozou o 50% (49,61%), mentre que a de BNG, PSdeG e Sumar ficou a máis de dous puntos (47,48%). A participación aumentou e moito; votou o 67,31% do censo, oito puntos máis que nas eleccións de hai catro anos

A mobilización do electorado é só lixeiramente inferior á rexistrada en 2009 a esta hora e supera en 7 puntos á de 2012 e 2016. Nas cidades hai grandes diferenzas entre o aumento da participación en Ourense (+10 puntos) ou Lugo (+9) e a evolución de Ferrol, onde só medra tres puntos. Vigo, A Coruña, Santiago e Pontevedra móvense entre os seis e os sete puntos, con datos semellantes á media do conxunto do país

Os datos do primeiro avance de participación amosan unha pequena baixada en relación ao dato de hai catro anos (19,42%) pero son superiores aos que se rexistraban a esta hora nos anos 2009, 2012 e 2016. É o dato máis elevado, polo tanto, dende o 2005. Hai que ter en conta que os tempos de votación son moi distintos no verán e no inverno, en función da luz solar e da temperatura. 

Nas eleccións xerais do 23X a participación do voto emigrante pasou do 3% ao 6% e espérase que as cifras tamén medren nestes comicios. Historicamente o Censo CERA beneficiou os partidos no poder, aínda que en 2020 o PP apenas recibiu o 40% dos sufraxios, fronte ao 48% no conxunto de Galicia.